Aai Karj Yojana : महाराष्ट्रातील अनेक महिलांना स्वतःचा व्यवसाय सुरू करण्याची इच्छा असते, पण भांडवलाची अडचण येते. अशा वेळी पर्यटन विभागाची आई कर्ज योजना खरोखरच दिलासा देणारी ठरते. या योजनेतून पर्यटन क्षेत्रात व्यवसाय करणाऱ्या महिलांना ₹15 लाखांपर्यंत कर्ज मिळू शकते आणि त्यावरील व्याजाचा मोठा भाग शासन भरते. म्हणजेच व्यावहारिकदृष्ट्या बिनव्याजी कर्जासारखा अनुभव मिळतो.
ही योजना फक्त पर्यटन-संबंधित व्यवसायांसाठी आहे. होमस्टे, बेड अँड ब्रेकफास्ट, हॉटेल, रेस्टॉरंट, कॅफे, कृषी पर्यटन, टूर ऑपरेटर किंवा ट्रॅव्हल एजन्सी अशा व्यवसायांना याचा लाभ मिळतो. प्रत्येक तालुक्यात जास्तीत जास्त 10 महिला उद्योजिकांना ही सुविधा उपलब्ध आहे.
योजनेचे मुख्य फायदे
- बँकेकडून ₹15 लाखांपर्यंत कर्ज
- व्याज परतावा कमाल 12% किंवा ₹4.50 लाख (यापैकी जे कमी असेल) 7 वर्षांपर्यंत किंवा कर्ज पूर्ण फेडेपर्यंत
- व्याज थेट लाभार्थ्याच्या आधार लिंक बँक खात्यात जमा
- तारण (collateral) अनिवार्य नाही अशा अनेक प्रकरणांत
कोण पात्र आहे?
- अर्जदार महाराष्ट्राची महिला रहिवासी असावी
- व्यवसाय पूर्णपणे महिलांच्या मालकीचा आणि त्यांच्याकडूनच चालवला जाणारा असावा
- पर्यटन संचालनालयाकडे व्यवसाय नोंदणीकृत असावा
- टूर/ट्रॅव्हल एजन्सीसाठी किमान 50% कर्मचारी महिला असावेत
- आधार लिंक बँक खाते असणे आवश्यक
अर्ज करण्याची संपूर्ण प्रक्रिया
1. ऑनलाइन नोंदणी
सर्वात आधी अधिकृत पोर्टल aai-portal.maharashtratourism.gov.in वर जा. ‘Register’ किंवा नोंदणी पर्यायावर क्लिक करून नाव, जन्मतारीख, आधार क्रमांक, मोबाइल नंबर आणि ईमेल भरून खाते तयार करा.
2. लॉगिन करून अर्ज भरा
नोंदणी पूर्ण झाल्यावर लॉगिन करा. व्यवसायाचा प्रकार निवडा, वैयक्तिक आणि व्यवसायाची माहिती अचूक भरा. प्रकल्प अहवाल (Project Report)ही अपलोड करावा लागतो.
3. आवश्यक कागदपत्रे तयार ठेवा
- आधार कार्ड / पासपोर्ट / मतदार ओळखपत्र
- पॅन कार्ड
- व्यवसाय नोंदणी प्रमाणपत्र / उद्योग आधार / दुकान नोंदणी
- नोटरी केलेले प्रतिज्ञापत्र (व्यवसाय महिलांच्या मालकीचा आहे याबाबत)
- बँक पासबुक आणि कॅन्सल चेक
- प्रकल्प संकल्पना (सुमारे 500 शब्दांत)
- आवश्यक असल्यास जीएसटी, एफडीए परवाना इ.
- अर्ज शुल्क ₹50 GRAS पोर्टलवर भरून त्याची पावती
4. प्रादेशिक कार्यालयात अर्ज
ऑनलाइन अर्जानंतर किंवा समांतरपणे संबंधित प्रादेशिक पर्यटन उपसंचालक कार्यालयात (पुणे, नाशिक, छत्रपती संभाजीनगर, अमरावती, नागपूर, नवी मुंबई) अर्ज सादर करा.
5. बँक कर्ज मंजुरी आणि व्याज परतावा
पोर्टलवरून Letter of Intent मिळाल्यानंतर मान्यताप्राप्त बँकेकडे कर्ज अर्ज करा. कर्ज मंजूर झाल्यावर व्याज परताव्यासाठी पुन्हा अर्ज करा. व्याज थेट तुमच्या खात्यात जमा होते.
काही महत्त्वाच्या गोष्टी लक्षात ठेवा
- खोटी माहिती दिल्यास अर्ज रद्द होऊ शकतो.
- व्यवसाय महाराष्ट्रातच असावा आणि कर्जही महाराष्ट्रातील बँकेकडून घ्यावे.
- प्रक्रिया सुरू राहते, त्यामुळे अधिकृत पोर्टलवर नियमित तपासा.
- अडचण आल्यास पर्यटन विभागाच्या हेल्पलाइन किंवा प्रादेशिक कार्यालयाशी संपर्क साधा.
ही योजना महिलांना पर्यटन क्षेत्रात आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्यासाठी आली आहे. जर तुमच्याकडे चांगली कल्पना आणि इच्छाशक्ती असेल, तर भांडवलाची अडचण आता कमी होऊ शकते. अर्ज करण्यापूर्वी अधिकृत पोर्टलवरील नवीनतम मार्गदर्शक तत्त्वे नक्की वाचा आणि स्थानिक पर्यटन कार्यालयात माहिती घ्या.
